Fruktoza, przyjaciel czy wróg?

Ewa Fidler
Ewa Fidler 4 lata temu 16
Fruktoza, przyjaciel czy wróg?

Na rynku dostępne są także produkty dedykowane diabetykom zawierające fruktozę jako dodatek słodzący. Czy jednak na pewno osoby mające cukrzycę mogą bezkarnie spożywać fruktozę zamiast sacharozy (powszechnie nazywanej cukrem)?

Fruktoza należy do grupy cukrów prostych. Występuje naturalnie w różnych produktach spożywczych, głównie w owocach, której to zawdzięczają one swoją słodycz. Stosowana jest także jako dodatek do wielu produktów w tym napojów, wypieków i cukierków. Ze względu na niski indeks glikemiczny zalecana jest ona często jest jako alternatywna substancja słodząca dla diabetyków.
Na rynku dostępne są także produkty dedykowane diabetykom zawierające fruktozę jako dodatek słodzący. Czy jednak na pewno osoby mające cukrzycę mogą bezkarnie spożywać fruktozę zamiast sacharozy (powszechnie nazywanej cukrem)?

Fruktoza jest cukrem prostym. Jej kaloryczność jest taka sama jak glukozy, 1 g fruktozy dostarcza zatem 4 kcal.
Naturalnym jej źródłem są owoce, niektóre warzywa i miód. Stosowana jest również jako dodatek do takich produktów jak napoje, wypieki czy inne słodycze, gdzie pełni ona rolę nie tylko słodzika ale także poprawia teksturę. Dostarczana jest ona do organizmu także z sacharozy, która rozkładana jest w jelicie do glukozy i fruktozy.
Fruktoza wchłaniana jest z jelita cienkiego skąd transportowana jest przez żyłę wrotną prosto do wątroby, gdzie jest dalej metabolizowana. W wątrobie, glukoza wychwytywana jest szybko przez hepatocyty i ulega dalszym przemianom. Dzieje się to bez udziału insuliny.
W normalnych warunkach fruktoza ulega przemianie głównie do glukozy, glikogenu i w małych ilościach do trój glicerydów (tłuszczu). Z powodu jej powolnego wchłaniania, w porównaniu z innymi węglowodanami, fruktoza nie powoduje znacznego wzrostu stężenia glukozy we krwi. Jej indeks glikemiczny wynosi zaledwie 20.
Nadmiar fruktozy


Problem zaczyna się w momencie gdy ilość spożywanej fruktozy jest znaczna. Nadmierna podaż fruktozy może stymulować syntezę prekursorów tłuszczu. Wysokie stężenie krążących we krwi triacylogliceroli uznane jest za czynnik ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego.
Długotrwała ekspozycja na duże dawki fruktozy w diecie, mogą prowadząc do niekorzystnych zmian profilu lipidowego może zwiększać ryzyko pojawienia się chorób układu sercowo-naczyniowego.
Istnieją też doniesienia, że dieta bogata w fruktozę może przyczyniać się do pojawienia się insulinooporności a w konsekwencji cukrzycy typu 2.
Fruktoza a cukrzyca
Celem stosowania diety w leczeniu cukrzycy jest stabilizacja stężenia glukozy we krwi ale także w dalszej perspektywie zapobieganie powikłaniom cukrzycy, związanych z długotrwałą hiperglikemią. Kompozycja diety modyfikować ma zatem nie tylko stężenie glukozy we krwi ale także profil lipidowy. Zalecenia koncentrują się głównie na ilości oraz jakości węglowodanów i tłuszczów. Zalecane są przede wszystkim węglowodany o niskim indeksie glikemiczny. Jednak diabetycy podobnie jak osoby zdrowe lubią słodkie potrawy, stosowanie zaleceń w praktyce nie jest zatem rzeczą łatwą.
Fruktoza, naturalnie zawarta w produktach spożywczych oraz dodawana do nich jako słodzik, jest słodsza niż sacharoza (potocznie nazywana „cukrem”) ale w znacznie mniejszym stopniu wpływa na podwyższenie stężenia glukozy we krwi po posiłku. Z tego też powodu zaproponowana została jako przydatne źródło energii w diecie mogące zastępować sacharozę.
W przeszłości ze względu na swoje własności, fruktoza była zalecana jako idealna substancja słodząca dla pacjentów z cukrzycą. Niewielkie dawki fruktozy rzeczywiście mają korzystny wpływ na gospodarkę węglowodanową organizmu. U osób z cukrzycą typu 2, dodatek małej ilości fruktozy w trakcie testu tolerancji glukozy, poprawia odpowiedź na glukozę. Należy jednak podkreślić, że spożywanie fruktozy w dużych ilościach nie jest zalecane, szczególnie w przypadku osób z cukrzycą typu 2, u których ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego jest podwyższone. Fruktoza ma negatywny wpływ na metabolizm tłuszczów, regulację masy ciała a także zwiększa stres oksydacyjny co może prowadzić do pojawienia się komplikacji cukrzycowych.
Fruktoza, masa ciała i otyłość

Wraz ze wzrostem spożycia fruktozy w ostatnich latach, głównie ze słodzonych napojów, obserwowany jest trend narastania częstości występowania otyłości. Spożycie większych ilości słodzonych napojów związane jest z zwiększeniem kaloryczności diety i masy ciała. W badaniach wykazano, że jeśli do diety dołożony zostanie napój słodzony fruktozą, nie obserwuje się zmniejszenia spożycia energii z innych źródeł – w rezultacie zwiększa się podaż energii.

Innym ważnym czynnikiem mogącym powodować zwiększenie masy ciała jest sposób metabolizowania fruktozy. Odbywa się to jest z pominięciem systemu regulującego odczuwanie głodu i sytości.
Hormony sygnalizujące nie zostają wykorzystane a co za tym idzie, po spożyciu fruktozy głód nadal nie zostaje zaspokojony. Duże dawki fruktozy mogą powodować zatem zwiększenie ilości zjadanego pokarmu a w konsekwencji przez to zwiększać masę ciała.

Małe ilości fruktozy, te dostarczane wraz z owocami i warzywami, nie stanowią zagrożenia. Badania wskazują nawet, że niewielkie dawki fruktozy, mogą być pomocne w regulowaniu stężenia glukozy we krwi. Problem pojawia się dopiero jeśli ilości spożywanej fruktozy są duże i przekraczają zdolności organizmu do jej metabolizowania. dieta naszych przodków była uboga w fruktozę. Szacuje się, że dostarcza ona ok. 10 % energii we współczesnej diecie.

Każdy jest inny, dlatego dieta szyta na miarę to gwarancja sukcesu. Ułożymy zbilansowany jadłospis nawet dla wymagających. Lubisz makaron? Proszę bardzo - uwzględnimy go w Twojej diecie. Schudniesz skutecznie, zdrowo i przede wszystkim smacznie.

ZOBACZ PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS NA TYDZIEŃ >

Ocena artykułu: 4.17 (60 głosów):

Oceń:

Zaproponuj temat na artykuł. Chcesz przeczytać artykuł na temat, o którym jeszcze nie pisaliśmy? Koniecznie napisz o nim do nas, korzystając z zakładki Kontakt.

Zobacz również

Komentarze

  • mnemozyne

    mnemozyne

    26 stycznia 2014, 17:26

    No i w sumie nadal nie wiem czy kupić czy nie :/

  • LadyZgaga1990

    LadyZgaga1990

    5 czerwca 2013, 17:18

    interesujący artykuł

  • klauduniek

    klauduniek

    1 czerwca 2013, 21:52

    ciekawy artykuł :)

  • klauduniek

    klauduniek

    1 czerwca 2013, 21:52

    ciekawy artykuł :)

  • anuszka1981

    anuszka1981

    17 maja 2013, 17:22

    czyli znowu umiar :)

  • elzbieta.koluszki

    elzbieta.koluszki

    16 kwietnia 2013, 07:17

    ciekawe

  • kinnkaa

    kinnkaa

    8 kwietnia 2013, 10:09

    ciekawe....

  • Aria.

    Aria.

    1 kwietnia 2013, 16:15

    Interesujący artykuł:)

  • klauduniek

    klauduniek

    14 marca 2013, 00:17

    ciekawe

  • Ragienka

    Ragienka

    12 marca 2013, 11:06

    nie wiedziałam

Zasady dodawania komentarzy

1. Komentarz powienien zawierać informacje odnoszące się w bezpośredni sposób do treści komentowanego podmiotu wypowiedzi.

2. W przypadku uzasadnionego zgłoszenia komentarza do moderacji, zostanie on usunięty wraz z przyznanymi w ramach Vita-Aktywności punktami.

3. Po 3 krotnym złamaniu zasad komentowania użytkownik zostaje zablokowany, co uniemożliwia jemu dodawanie jakichkolwiek komentarzy w serwisie.

4. Kopiowanie komentarzy znajdujących się już w serwisie równoważne jest z naruszeniem punktu 4 zasad dodawania komentarzy.